Z wizytą w Galerii Bielskiej BWA

Jak rozwijać instytucję kultury, która korzysta z nowych technologii i pozostaje blisko mieszkańców? Wizyta przedstawicieli GOKSiR Przecław w Galerii Bielskiej BWA była okazją do rozmowy o uczestnictwie w kulturze, wymiany doświadczeń związanych z AI i edukacją oraz spotkania ze sztuką, która stawia pytania o pamięć, tożsamość i wspólnotę.

Rafał Roguszka, dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji w Przecławiu, oraz Przemysław Falenciak, kierownik Działu Marketingu i Organizacji Wydarzeń, spotkali się z Agatą Smalcerz, dyrektorką Galerii Bielskiej BWA. Instytucja znana między innymi z organizacji Biennale Malarstwa Bielska Jesień stała się miejscem rozmowy o wyzwaniach, z którymi mierzą się dziś zarówno galerie sztuki, jak i lokalne ośrodki kultury.

Nowe narzędzia, wspólne pytania

Zmieniające się oczekiwania odbiorców, poszukiwanie nowych form uczestnictwa i coraz większa obecność sztucznej inteligencji skłaniają instytucje kultury do przyglądania się własnym sposobom działania. Jak docierać do osób, które rzadko przekraczają ich próg? Co sprawia, że pierwsza wizyta staje się początkiem dłuższej relacji? Jak wykorzystać technologię, aby ułatwiała kontakt ze sztuką i zachęcała do własnej twórczości?

Wokół takich zagadnień toczyła się rozmowa w Bielsku-Białej. Dla przedstawicieli GOKSiR była okazją zarówno do poznania perspektywy gospodarzy, jak i podzielenia się doświadczeniami związanymi ze sztuczną inteligencją, rzeczywistością wirtualną oraz edukacją kulturalną.

To ważny wymiar działań rozwijanych wokół TechArtFormy: wiedza zyskuje na wartości, kiedy można skonfrontować ją z praktyką innych instytucji. Rozmowa pozwala sprawdzić własne założenia, dostrzec podobne problemy i zastanowić się, które rozwiązania mają szansę sprawdzić się w lokalnych warunkach.

Sztuka jako punkt wyjścia do rozmowy

Wizycie towarzyszyło poznawanie wystaw. „Dziadostwo” Małgorzaty Mycek podejmuje tematy lokalności, pamięci i tożsamości, przyglądając się polskiej wsi poza utrwalonymi wyobrażeniami. Tradycyjne techniki i odniesienia do ikon karpackich spotykają się tu ze współczesnymi pytaniami o normy społeczne, przynależność i sposoby opowiadania o własnym pochodzeniu.

Inną perspektywę zaproponowało „Archiwum wahań” Weroniki Zalewskiej. Wideoinstalacja wykorzystuje konwencję teleturnieju, aby przyjrzeć się temu, jak rozpoznajemy i oceniamy wiedzę. Odwołuje się przy tym do doświadczenia polskiej transformacji oraz relacji między medialnymi wzorcami sukcesu a pamięcią przekazywaną między pokoleniami.

Z perspektywy edukacji cyfrowej można odczytać tę wystawę jako interesujące zaproszenie do namysłu nad naszym przywiązaniem do szybkich, jednoznacznych odpowiedzi. To temat bliski także rozmowom o AI: umiejętność zatrzymania się, sprawdzenia informacji i zadania kolejnego pytania ma znaczenie również wtedy, gdy odpowiedź pojawia się na ekranie w ciągu kilku sekund.

Dzięki uprzejmości gospodarzy przedstawiciele GOKSiR mieli także możliwość poznania wystawy „Björk: Przodkini, Zasmucona ziemia & Rozkwit wrażliwości (remix)”. Połączenie muzyki, ruchomego obrazu i przestrzeni wystawienniczej pokazywało, jak różne środki artystycznego wyrazu mogą współtworzyć opowieść o pamięci, naturze i przemianie.

Powrót po latach, tym razem zgodnie z kalendarzem

Dla Rafała Roguszki wizyta miała również osobny wymiar. Około piętnastu lat wcześniej przyjechał do tej samej galerii z Kedem Olszewskim i Ewą Ciechanowską na otwarcie Bielskiej Jesieni. Gotowość do spotkania ze sztuką była pełna, zdziwienie nieprzygotowaną wystawą coraz większe. Wyjaśnienie okazało się proste: goście pojawili się dokładnie miesiąc przed wernisażem.

Jak wspominał dyrektor GOKSiR: „w kulturze warto wyprzedzać trendy, ale niekoniecznie kalendarz”. Tym razem termin pozwolił połączyć rozmowę z gospodarzami ze zwiedzaniem ekspozycji.

Inspiracje dla Gminy Kołbaskowo

Dla GOKSiR punktem odniesienia pozostają potrzeby mieszkańców gminy Kołbaskowo. Doświadczenia innych instytucji pomagają szukać sposobów na tworzenie dostępnej, różnorodnej oferty oraz zajęć, podczas których uczestnicy mogą poznawać nowe narzędzia i rozwijać własne pomysły.

W tym kontekście spotkanie w Bielsku-Białej wpisuje się w kierunek rozwijany poprzez TechArtFormę i Pracownię Nowych Rzeczywistości SOFTPOWER Przecław. Kontakt ze sztuką i wymiana wiedzy dostarczają punktów odniesienia do pracy nad programem, w którym AI, VR czy twórczość audiowizualna służą edukacji, odkrywaniu lokalnych historii i wspólnemu działaniu.

„Możemy być mocno zakorzenieni w naszej gminie, blisko jej mieszkańców, a jednocześnie sięgać po nowe rozwiązania i uczestniczyć w tym, co dzieje się w polskiej kulturze” – podkreśla Rafał Roguszka.

Serdecznie dziękujemy pani Agacie Smalcerz i zespołowi Galerii Bielskiej BWA za gościnność, otwartą rozmowę i możliwość poznania wystaw.